از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر رفتار نقدینگی و سرمایه‌گذاران در بورس، سطح عمومی قیمت‌ها و انتظارات تورمی است.

اقتصادی

به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری تسنیم، بورس تهران در معاملات روز گذشته یکی از مهم‌ترین رکوردهای سال جاری را ثبت کرد؛ شاخص کل با رشد ۱.۷۴ درصدی از مرز ۷ میلیون و ۵۰۰ هزار واحد عبور کرد و در ارتفاع ۷ میلیون و ۵۲۱ هزار واحد قرار گرفت. در این زمینه کارشناسان می‌گویند همزمانی رشد نماگر اصلی بازار سهام با افزایش ارزش معاملات و ورود قابل‌توجه سرمایه حقیقی، تصویری از بازگشت جدی تقاضا به بازار سهام ارائه می‌دهد؛ بازگشتی که می‌تواند حاصل ترکیب چند متغیر اقتصادی و رفتاری باشد.

در معاملات دیروز، شاخص هم‌وزن نیز ۱.۱۷ درصد افزایش یافت و به محدوده ۲ میلیون و ۱۷ هزار واحد رسید. شاخص کل فرابورس هم ۱.۶۹ درصد رشد کرد. بنابراین حرکت صعودی بازار سهام صرفا به چند نماد بزرگ محدود نماند و بخش قابل‌توجهی از نمادها در مسیر رشد قرار گرفتند.

تقاضا در موقعیت قدرتمند

از سوی دیگر، یکی از مهم‌ترین نشانه‌های معاملات اخیر، شدت تقاضا در تالار شیشه‌ای است؛ ارزش معاملات خرد در روز گذشته به حدود ۴۳ هزار میلیارد تومان رسید و بیش از ۷ هزار و ۴۰۰ میلیارد تومان پول حقیقی وارد بازار سهام شد. با احتساب جریان نقدینگی ماه‌های گذشته، مجموع ورود پول حقیقی به سهام از ابتدای سال از ۱۰۰ هزار میلیارد تومان فراتر رفته است.

علاوه بر این، ۸۱ درصد نمادهای بازار سرمایه دیروز در محدوده مثبت معامله شدند و تنها ۱۹ درصد نمادها با افت قیمت مواجه بودند. چنین ترکیبی از ورود پول، ارزش معاملات و گستردگی صفوف و معاملات مثبت، نشان می‌دهد رشد اخیر تنها یک حرکت شاخص‌محور نبوده و مشارکت طیف وسیع‌تری از نمادها را به همراه داشته است.

البته باید میان «تقاضای بالا» و «پایداری روند صعودی» تفاوت قائل شد؛ چرا که ورود پول حقیقی یک متغیر مهم است، اما برای ارزیابی دوام روند، رفتار این منابع در روزهای بعد و واکنش بازار به افزایش عرضه نیز اهمیت خواهد داشت.

چرا بورس دوباره مورد توجه قرار گرفته است؟

در پاسخ به این پرسش باید گفت یکی از مهم‌ترین متغیرهای اثرگذار بر رفتار سرمایه‌گذاران، سطح عمومی قیمت‌ها و انتظارات تورمی است. در چنین فضایی، صاحبان سرمایه معمولا به دنبال دارایی‌هایی هستند که بتوانند در برابر کاهش ارزش پول از سرمایه آنها محافظت کنند. سهام شرکت‌ها نیز از این منظر می‌تواند مورد توجه قرار گیرد؛ به‌ویژه در مورد شرکت‌هایی که درآمد و دارایی آنها به قیمت‌های جهانی، نرخ ارز یا تورم داخلی وابستگی بیشتری دارد.

نرخ ارز نیز در ماه‌های اخیر در سطوح بالایی قرار گرفته و این موضوع برای بخش مهمی از شرکت‌های بورسی اهمیت دارد. افزایش نرخ ارز می‌تواند از مسیرهای مختلف بر درآمد، هزینه، ارزش دارایی‌ها و سودآوری شرکت‌ها اثر بگذارد. البته اثر این مولفه برای همه صنایع یکسان نیست و افزایش نرخ ارز لزوما به معنای افزایش سود تمام شرکت‌ها نخواهد بود.

در کنار این عامل، مسئله ارزش‌گذاری نیز برای فعالام بازار سرمایه اهمیت دارد؛ چرا که بورس در سال‌های گذشته در مقاطعی از بازارهایی مانند طلا، ارز و مسکن عقب مانده بود؛ از این رو، بخشی از سرمایه‌گذاران اکنون ممکن است با مقایسه قیمت دارایی‌ها و چشم‌انداز سودآوری شرکت‌ها، بخشی از منابع خود را به سمت سهام هدایت کرده باشند.

پول تازه چگونه وارد می‌شود؟

نکته قابل‌توجه در این میان این است که ورود پول به بورس را نمی‌توان الزاما به معنای خروج منابع از سایر ابزارهای بازار سرمایه دانست؛ چرا که در ماه‌های اخیر صندوق‌های طلا و صندوق‌های درآمد ثابت نیز جذب منابع داشته‌اند. بنابراین بخشی از منابع واردشده به بازار سرمایه می‌تواند نقدینگی جدیدی باشد که از خارج این بازار وارد شده است.

در عین حال، توسعه ابزارهای مالی نیز مسیرهای تازه‌ای برای ورود سرمایه ایجاد کرده است؛ جایی که سرمایه‌گذاری در طلا، کالا، املاک و ابزارهای درآمد ثابت دیگر الزاما به حضور مستقیم در بازارهای سنتی نیاز ندارد و سرمایه‌گذار می‌تواند از طریق بازار سرمایه به این دارایی‌ها دسترسی پیدا کند. این تحول، ظرفیت کلی بازار سرمایه برای جذب نقدینگی را افزایش داده است.

آزمون مهم پس از فتح قله

در مجموع عبور شاخص کل از ۷.۵ میلیون واحد را باید در چارچوب مجموعه‌ای از متغیرها بررسی کرد؛ جایی که تداوم ورود پول حقیقی، حفظ ارزش معاملات خرد، مشارکت گسترده نمادها در روند صعودی و مهم‌تر از همه، بهبود واقعی سودآوری شرکت‌ها می‌تواند جریان نقدینگی و تقاضای موجود را در سطوح بالاتر هم حفظ کند.

ضمن این که رکوردشکنی اخیر شاخص بورس نشان می‌دهد بازار سرمایه بار دیگر در کانون توجه سرمایه‌گذاران قرار گرفته است. با این حال، کیفیت حرکت بعدی این بازار نه با ارتفاع شاخص، بلکه با توان شرکت‌ها برای خلق سود، عمق معاملات و ماندگاری نقدینگی سنجیده خواهد شد.

از این رو، قله ۷.۵ میلیون واحدی از این منظر شاید بیش از آنکه پایان یک مسیر باشد، آغاز مرحله‌ای باشد که در آن بازار سهام باید توان خود را برای تثبیت این ارتفاع به نمایش بگذارد.

مهدی حاجی‌وند، کارشناس بازار سرمایه

انتهای پیام/