درگروه محصولات شیمیایی بازار سرمایه ایران بیش از شصت شرکت در زمینه تولید محصولاتی مانند اتان، اوره، محصولات پاک کننده و سایر محصولات فعال هستند. شرکت پتروشیمی فارس با بیشترین ارزش بازار در سکوی نخست بورس ایستاده است، پس از آن شرکت مارون دومین غول این صنعت بوده که جایگاه ویژه‌ای در این حوزه به خود اختصاص داده است.

اقتصادآنلاین_فاطمه حیدری؛ نفت از هزاران سال پیش به اشکال خاصی به زندگی بشر راه یافته است، مردم باستان از قیر (ماده سیاه رنگی که از نفت حاصل می‌شود) به عنوان ماده استحکام‌بخش در بدنه کشتی استفاده می‌کردند. از دیگر کاربردهای آن خاصیت اشتعال نفت سفید برای ایجاد نور در چراغ‌ها بود. بنزین در ابتدا ماده‌ای خطرناک و غیرکاربردی تلقی می‌شد تا زمانی که با تولیداتی مثل خودرو، حالا بنزین پرکاربردترین محصول حاصل از نفت است. به‌طوری که تغییرات قیمت آن اثر مستقیم بر اقتصاد کشورها، فعالیت شرکت‌ها و نحوه زندگی افراد در سراسر جهان دارد.

  • اثر قیمت نفت و گاز

در سال های گذشته تحت تاثیر کاهش فعالیت های صنعتی ، حمل و نقل و محدودیت در ترددها به جهت کنترل شیوع کووید۱۹ قیمت نفت کاهش قابل توجهی داشت. با بهبود علایم و ایجاد کنترل نسبی در بیماری برخی شرکت‌ها با بازگشت به فعالیت برای نفت ایجاد تقاضا کردند. افزایش قیمت نفت با ایجاد اختلال در عرضه و ایجاد ناامنی منطقه بسیار افزایش پیدا کرد. شرکت‌های استخراج نفت و گاز از افزایش قیمت سود می‌برند اما شرکت‌هایی مثل پتروشیمی که خوراک گاز و یا ترکیبی دریافت می‌کنند از این افزایش قیمت متاثر می‌شوند. اثر این افزایش بر شرکت‌های سیمانی و فولادی افزایش در هزینه انرژی آنها است.

  • معرفی صنعت پتروشیمی

نفت پس از استخراج  توسط پالایشگاه ها از محصولی کم کاربرد به فرآورده های نفتی همچون بنزین ، گازوئیل ، قیر و سایر محصولات تبدیل می‌‍‌شود. در صنعت پتروشیمی از دو نوع خوراک گازی یا مایع استفاده می‌شود که طی فرایند هایی مواد پایه پتروشیمی همچون اتیلن، پروپیلن، متانول و .. تولید می‌شوند.این محصولات پتروشیمی در نهایت به محصولاتی از قبل پلاستیک، رنگ، چسب ، کود، حلال ها و… تبدیل شده و مورد استفاده عموم قرار می‌گیرد.

  • معرفی پتروشیمی مارون

شرکت پتروشیمی مارون در سال ۱۳۷۷ برای اجرای الفین هفتم تاسیس شد و پس از هشت سال در سال ۱۳۸۵ به بهره برداری رسید. اجرای این طرح که با ظرفیت تولید سالیانه ۱/۱ میلیون تن پلی اتیلن در زمره بزرگترین الفین ها در جهان می باشد در سال ۱۳۸۷ به بخش خصوصی واگذار شد.این پروژه برای تولید الفین ایجاد شد. در ادامه به توضیح واژه الفین می‌پردازیم. الفین ها جزئی از ترکیبات نفت هستند و به علت واکنش پذیر بودن به محصولات متنوعی از قبیل پلاستیک تبدیل می‌شوند.ترکیب موجود در نفت خام به شرح زیر است:

  1. پارافین ها
  2. الفین ها (پروپیلن- اتیلن – بوتادن)
  3. نفتا
  4. آروماتیک ها (بنزن تولوئن – زایلن)

شرکت پتروشیمی مارون با ارزش بازار ۱۳۸ هزار میلیارد تومان یکی از با ارزش ترین شرکت های صنعت است. رشد درآمد ، سود عملیاتی و سود خالص در این نماد مثبت بوده است. مبلغ  eps این نماد نزدیک به ۱۹۰۰ تومان و p/e این نماد ۹ است. در ادامه به صورت جزئی این نماد را بررسی می‌کنیم.

  • ترکیب محصولات

 بیشترین تولیدات این شرکت در سال گذشته مربوط به اتان و اتیلن است. در سال ۱۳۹۹ بالغ بر  چهار میلیون تن محصول تولید و نزدیک به نیمی از تولیدات را فروخته است.

میزان تولید اتان در سال ۱۳۹۹

1

  • میزان تولید و فروش

میانگین تولید ماهانه بالغ بر سیصد هزار تن و سالانه بیش از چهار میلیون تن از مجموع محصولات است که فقط نیمی از آن را به فروش می‌رساند. در ادامه نمودار تولید و فروش چند سال اخیر  و ۱۴ ماه اخیر را بررسی می‌کنیم.

2

3

  • تغیرات نرخ فروش

در سال‌های گذشته نرخ فروش محصولات افزایش چشمگیری داشته به‌نحوی که گران‌ترین محصول این شرکت از ۴۴ به ۴۰۰ میلیون ریال رسیده است.

4

 

  • بررسی صورت های مالی

یکی از مهم‌ترین معیارهای اثرگذار بر تصمیم‌گیری سرمایه‌گذاران تغییرات در بخش‌های کلیدی صورت‌های مالی اساسی شرکت‌ها است. آنچه در طی سال‌های مختلف در عملکرد شرکت حاصل شده در صورت تثبیت وضعیت مالی قابل مشاهده است. افزایش در دارایی‌ها، افزایش نیافتن بدهی‌ها، افزایش در میزان سود عملیاتی و سود هر سهم نمایی کلی از شرح حال مساعد شرکت است.

 

5

در خلاصه مطالب بیان شده ابتدا ترکیبات موجود در نفت را شرح دادیم. سپس عوامل اثرگذار بر  قیمت نفت و گاز و شرکت های پتروشیمی و پالایشی را  توضیح دادیم. با بیان برخی اصطلاحات و محصولات پر‌کاربرد در صنعت پتروشیمی به بررسی جزئی تر پتروشیمی مارون پرداختیم.

با وجود افزایش و روند صعودی در قیمت محصولات و ثبات در میزان تولید، افزایش جزئی در میزان فروش اثر بسیاری بر میزان سود خواهد داشت.