جشنواره توت در پیربازار رشت، روایت همدلی مردم، احیای اقتصاد بومی و زنده شدن آیینهای کهن گیلان بود.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از رشت، هوای رشت نه آن هوای همیشگیِ گرفته و بارانی بود و نه گرمای نفسگیر بلکه هوایی دلچسب بهاری، دقیقاً همان که آدم را وسوسه میکند از خانه بیرون بزند، شاید زمین هم میدانست روز شکرانه است؛ روزی که مردم دیار «پیربازار» این بندر تاریخیِ متصل به تالاب از شهرهای دور و نزدیک خودشان را رساندند تا نه فقط تماشاگر جشن برداشت توت باشند که شریک شکرگزاری یکی از استراتژیکترین محصولات کشاورزی منطقه شوند.
توت، فقط یک میوه نیست
در این رویداد، توت دیگر یک میوه ساده نبود، توت نماد مقاومت، هویت و چشم اندازی بود که بعد از سالها دارد دوباره در دل خاک پیربازار جوانه میزند؛ جایی که هنوز رد دلواپسیهای پساجنگ تحمیلی بر سینهاش باقی است همچنان که از حال و هوای جشنواره و شعارهای مجری آن که با رنگ مرگ بر آمریکا و مرگ بر اسراییل و مرگ بر وطن فروش خائن خودنمایی میکرد، آری مردمان این دیار تصمیم گرفتهاند با همکاری مسوولان دلسوز با تکیه به داشتههای بومی، زندگی را دوباره جاری کنند.
از یک سو، فرماندار رشت روی «سن» آمد و از تلاش دستاندرکاران این جشنواره از ضرورت ایجاد «نشاط اجتماعی» در هیاهوی نه جنگ نه صلح گفت و «تقویت اقتصاد محلی و آینده روشن» را به چشمانداز این جشنواره گره زد، حرفی که در بطن خود، تبدیل یک محصول کشاورزی به یک برند فرهنگی را معنا میکرد.
زمین تا شهرداری؛ وعده یک بازارچه دائمی
در میانه شلوغی غرفهها و بوی نان برنجی و حصیر اما سجاد علیپور، شهردار پیربازار با قاطعیت از ضرورت احیای محصولات بومی سخن گفت و از انگیزهای حرف زد که سالها بود میان کشاورزان کمرنگ شده بود.
وی مهمترین خبر را چنین به مردمان سخت کوش این دیار مژده داد: «مدیریت شهری تصمیم دارد به زودی بازارچه دائمی کشاورزی را برای عرضه مستقیم محصولات محلی در این شهر راهاندازی کند.» تصمیمی که اگر عملی شود میتواند تحولی ساختاری در معیشت کشاورزان خُردپا ایجاد کند.
غرفهها؛ روایت هنر و دستان سخنکوش
اما آنچه این جشنواره را از یک مراسم دولتی به یک «رویداد زنده فرهنگی» تبدیل میکرد و در میان غرفهها موج میزد غرفههایی که از سراسر گیلان از شرق تا غرب گیلان و مرکز شهرستان رشت گرد هم آمده بودند؛ از حصیر و زنبیل گرفته تا سفال، چوب، پشمریسی رضوانشهر زیبا و صنایع دستی زنان و مردان گیلک که با دستانشان حرف میزدند.
نان محلی کشتا، نان برنجیِ معروف مشتاق و عطر نانهای سنتی هر کسی را پای غرفهها میخکوب میکرد، آری اینجا دیگر فقط خرید نبود اینجا ادامه زندگی بود، زندگی که با هر گره از حصیر و هر بافت زنبیل، روایت میشد که تمدن و هنر در این خطه نه تنها نمرده بلکه پرحرارتتر از همیشه نفس میکشد.
عروسبران؛ آیین کهن پیوند زندگی
در میانه مراسم، آیین کهن و دیرین ما گیلانیان، «عروسبران» توسط هنرمند دغدغهمند آیینی و سنتی این مرزو بوم برگزار شد، عروس و دامادی که در آستانه زندگی مشترک بودند و نه فقط نقشی را بازی میکردند بلکه زوج جوانی بودند که به گفته مجری برنامه، سیام خرداد امسال عروسیشان است و به میمنت این پیوند مبارک، بزرگان جمع و برخی مسوولان هم دست به جیب کردند و برگ سبزی را هدیه بخت سبزشان کردند.
این آیین ما را چقدر به جوانی جمعیت استانمان که آماج کینه پیری قرار گرفته دلگرم میکند و به انتقال تجربه، تمدن و فرهنگ به نسل آینده امیدوار در بحبوحه نه جنگ و نه صلح تحمیلی که به قول رهبر معظم انقلاب اگرچه در دل داغ داریم اما رخت عزا درمیآوریم و به زندگی ادامه خواهیم داد، جوانان ازدواج میکنند و نسل تا نسلهای آینده ایثارگریهای امروز خون شهدا و این میراث کهن فرهنگ، تمدن، همدلی و وفاق خواهند بود.
لافن بازی؛ آیین پهلوانی و مرام معرفت
و اما لافن بازی که سبک و سیاق مرام پهلوانی را به تصویر میکشد، ورزشی که زور و بازو و قدرت را با مرام و معرفت در هم تنیده است، این سنت دیرینه که ریشه در فرهنگ غنی این آب و خاک دارد یادآور روزگاری است که پهلوانان، الگوی غیرت و جوانمردی بودند و ورزش زورخانهای که در فهرست میراث معنوی یونسکو نیز به ثبت رسیده پیامآور مرام پهلوانی در همایش زندگی است.
جشنواره توت، نقطه عطفی برای پیربازار
آنچه در این عصر بهاری در پیربازار رخ داد فراتر از یک جشنواره فصلی بود این رویداد نشان داد که میتوان «امنیت غذایی و اقتصادی» را با «فرهنگ و گردشگری» پیوند زد، میتوان هنگامی که تمام دنیا تمام قد در برابر ما صف کشیدهاندروی پای اقتصادی خودمان بایستیم.
این جشنواره به ما یادآور شد؛ مادامی که مردم و مسئولان در یک صف، برای شکرگزاری از محصول سرزمینشان مقتدرانه میایستندیعنی «نشاط اجتماعی» از شعار به عمل رسیده است و در پایان نکته حائز اهمیت، نقش شهرداری و فرمانداری در شنیدن صدای کشاورزان و نوید یک بازارچه دائمی بود که اگر این وعده محقق شود، پیربازار میتواند الگویی برای سایر مناطق کشاورزی گیلان شود؛ الگویی که در آن، سود حاصل از محصول به جای دلالان در جیب تولیدکننده بماند.
وقتی خورشید آرام آرام رو به غروب میرفت و باد خنک شمال، عطر توت و نان برنجی را با خود تا دورترین نقطه بازار میبرد به این فکر میکردم که پیربازار امروز فقط یک جشنواره را جشن نگرفت؛ بلکه به همه یادآوری کرد که «زندگی ادامه دارد» و این مردم با دستان خالی اما پر از هنر، هنوز هم میتوانند تمدن را از لابهلای خاک برآورند، چراغی که در این عصر بهاری روشن شد نویدبخش صبحگاهی است که کشاورز، هنرمند و مسئول، دست در دست هم اقتصاد مقاومتی را در عمق خاک این مرزوبوم معنا میکنند.
گزارش از: زهرا رگان
انتهای پیام/




































Saturday, 30 May , 2026