خبرگزاری مهر، گروه استان ها – حامد عرب زاده: استان بوشهر با تکیه بر ظرفیت‌های طبیعی کم‌نظیر، سابقه طولانی در آبزی‌پروری و توسعه زیرساخت‌های تخصصی، همچنان جایگاه نخست خود را در تولید میگوی پرورشی کشور حفظ کرده و در سال جاری نیز با ثبت رکوردهای تازه، نقش تعیین‌کننده‌ای در تأمین میگوی بازار داخلی و صادرات آبزیان ایفا کرده است.

این استان به دلیل دسترسی مستقیم به آب‌های خلیج فارس، سواحل مستعد، دمای مناسب آب، شوری متناسب و دوره گرمای طولانی، از مهم‌ترین مناطق کشور برای پرورش میگو به شمار می‌رود و همین مزیت‌ها باعث شده است بوشهر در سال‌های اخیر محور اصلی توسعه این صنعت باشد.

تولید میگوی پرورشی بوشهر در سال جاری از مرز ۳۰ هزار تن گذشته و حدود نیمی از تولید ملی را به خود اختصاص داده است؛ موضوعی که نشان می‌دهد این استان نه‌تنها جایگاه خود را در تولید حفظ کرده بلکه توانسته با وجود محدودتر شدن سطح زیرکشت نسبت به سال گذشته، راندمان تولید را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.

در حالی که سال گذشته از سطحی بیشتر از اراضی زیر کشت، تولیدی کمتر به دست آمده بود، امسال اصلاح ساختار مزارع، مدیریت بهتر پرورش و کنترل دقیق‌تر شرایط بهداشتی، موجب جهش محسوس در برداشت شده است.

اهمیت بوشهر در صنعت میگو تنها به میزان تولید محدود نمی‌شود، بلکه این استان یکی از مهم‌ترین مراکز تکثیر و تأمین لارو در کشور نیز به شمار می‌رود. فعالیت ۲۳ کارگاه تکثیر و تولید میلیاردها قطعه لارو میگو، پشتوانه‌ای مهم برای مزارع پرورشی استان و سایر استان‌های میگوخیز کشور فراهم کرده است.

این ظرفیت باعث شده زنجیره تولید در بوشهر از مرحله تکثیر تا پرورش و برداشت، به‌صورت منسجم‌تری دنبال شود و وابستگی به خارج از استان کاهش یابد.

در کنار ظرفیت‌های طبیعی، آنچه در سال‌های اخیر بیش از همه به رشد تولید میگو در بوشهر کمک کرده، حرکت به سمت مدیریت علمی و استفاده از فناوری‌های نوین بوده است.

اصلاح ساختار مزارع، بهسازی استخرها، ارتقای نظام پایش کیفی آب، استفاده از روش‌های جدید ضدعفونی و افزایش ضریب امنیت زیستی از جمله اقداماتی بوده که زمینه کاهش تلفات و افزایش بهره‌وری را فراهم کرده است.

اقدامات انجام‌شده برای ارتقای بهره‌وری

مدیرکل شیلات استان بوشهر در گفت‌وگو با خبرنگار مهر، با تشریح اقدامات انجام‌شده برای ارتقای بهره‌وری اظهار کرد: باوجود خسارت‌های سنگین ۷۰۰ میلیارد تومانی که در جریان چالش‌های اخیر به زیرساخت‌ها وارد شد، تولیدکنندگان استان با اصلاح ساختارها و مدیریت علمی، مانع از توقف مسیر تولید شدند و دستاوردهای قابل توجهی را رقم زدند.

عقیل امینی افزود: در همین راستا، اصلاح ساختار ۳۳۰ استخر پرورشی از طریق تبدیل به روش‌های مدرن لاینر و بتنی و احداث ۵ واحد «نرسری» (پرورش بچه‌میگو) انجام شد که نقش مستقیمی در افزایش ضریب امنیت و بهره‌وری مزارع داشته است.

امینی با اشاره به نتایج ملموس این تحولات گفت: در برخی مزارع، عملکردی بی‌سابقه تا ۹۵ تن در هکتار به ثبت رسیده که نشان‌دهنده اثربخشی مدیریت نوین است. اکنون میزان تولید از اهداف برنامه هفتم پیشرفت فراتر رفته و با تداوم اصلاح ساختارها، پیش‌بینی می‌شود ظرفیت تولید به ۲۷۰ هزار تن برسد.

وی افزود: وجود ۲۳ کارگاه فعال تکثیر، صدور ۵۴ پروانه تأسیس و جانمایی ۹۹ قفس دریایی، گوشه‌ای از توانمندی‌های بوشهر است که با رهاسازی ۱۲۰ هزار قطعه بچه‌ماهی و توسعه پرورش جلبک در سال جاری، نویدبخش جهشی بزرگ در اقتصاد شیلاتی استان است.

پایش مستمر مزارع و کنترل بیماری‌ها، به‌ویژه در برابر بیماری‌های نوظهور، نقش مهمی در تثبیت تولید و جلوگیری از افت عملکرد مزارع داشته است.

در این میان، آموزش‌های تخصصی و کاربردی نیز به‌عنوان یکی از محورهای اصلی توسعه صنعت میگو در استان دنبال شده است. برگزاری دوره‌های آموزشی در حوزه بهداشت مزارع، تغذیه، کنترل بیماری‌ها، استانداردسازی تولید و ارتقای کیفیت محصول، بخشی از برنامه‌هایی است که با هدف توانمندسازی بهره‌برداران و افزایش سطح دانش فنی فعالان این حوزه اجرا شده است.

این رویکرد آموزشی در کنار سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها و تقویت همکاری میان دستگاه‌های اجرایی و بخش خصوصی، زمینه توسعه پایدار این صنعت را فراهم کرده است.

کاهش ریسک کار با تجهیزات مدرن

یکی از فعالان عرصه آبزی‌پروری در جزیره خارگ، در گفتگو با خبرنگار مهر تصریح کرد: تغییراتی که در زیرساخت‌های مزارع ایجاد شده، دغدغه ما را در زمان وقوع حوادث غیرمترقبه به حداقل رسانده است.

علی کرمی گفت: ما در دل همین تهدیدات یاد گرفتیم که چگونه با تجهیزات مدرن، ریسک کار را کاهش دهیم . امروز تولید میگو در بوشهر فقط یک شغل نیست؛ بلکه نمادی از ایستادگی تولیدکنندگان در برابر چالش‌هاست.

بوشهر در مسیر تکمیل زنجیره ارزش آبزیان، توسعه فرآوری، بهبود بسته‌بندی و افزایش آمادگی برای حضور در بازارهای صادراتی گام برداشته است؛ مسیری که می‌تواند علاوه بر افزایش ارزش افزوده تولید، به تثبیت جایگاه استان به‌عنوان قطب اصلی شیلات کشور کمک کند.

با توجه به ظرفیت‌های موجود، از اراضی ساحلی مستعد گرفته تا تجربه تولیدکنندگان و زیرساخت‌های تکثیر، بوشهر همچنان امکان افزایش سطح تولید را در اختیار دارد و در صورت تداوم سیاست‌های حمایتی، بهداشتی و فناورانه، می‌تواند در سال‌های آینده رکوردهای بالاتری را نیز ثبت کند.

الگوی موفق در مدیریت بحران اقتصادی

کارشناس مدیریت شیلات در تحلیل این موفقیت‌ها به خبرنگار مهر گفت: گذار از شیوه‌های سنتی به مزارع «لاینر» و استفاده از واحدهای نرسری، باعث شده تا ضریب تبدیل غذایی بهبود یافته و میزان تلفات به شدت کاهش یابد.

مهرداد راد اضافه کرد: آنچه در بوشهر رخ داده، یک الگوی موفق در مدیریت بحران اقتصادی است که می‌تواند در سایر استان‌های ساحلی نیز الگوبرداری شود.

افزایش سهم ارز آوری از صنعت آبزی‌پروری

پژوهشگر حوزه اقتصاد دریاپایه در گفتگو با مهر با تأکید بر ظرفیت‌های صادراتی این حوزه اظهار کرد: افزایش عملکرد در هکتار که به ۹۵ تن رسیده، بوشهر را به یک برند بین‌المللی در صنعت میگو تبدیل کرده است.

فاطمه صادقی گفت: اگر این روند علمی با استانداردهای بسته‌بندی و فرآوری مدرن همراه شود، می‌توان انتظار داشت که سهم ارزآوری استان بوشهر از صنعت آبزی‌پروری به شکل چشمگیری افزایش یابد.

تلاشگران صنعت شیلات استان بوشهر با اتکا به دانش بومی و نوسازی زیرساخت‌ها، اکنون نه تنها تهدیدات را پشت سر گذاشته‌اند، بلکه با نگاهی استراتژیک به بازارهای هدف و توسعه صنایع جانبی، در حال ترسیم نقشه راه جدیدی برای اقتدار اقتصادی در سواحل خلیج فارس هستند؛ مسیری که عبور از محدودیت‌ها را به عزم جدی برای توسعه ملی گره زده است.

صنعت پرورش میگوی بوشهر امروز حاصل ترکیب ظرفیت‌های جغرافیایی، تجربه انباشته، اصلاحات مدیریتی و ورود فناوری به فرآیند تولید است؛ ترکیبی که این استان را به مهم‌ترین کانون تولید میگوی کشور تبدیل کرده و چشم‌انداز روشنی برای افزایش راندمان، توسعه صادرات و تقویت اشتغال پایدار در مناطق ساحلی ترسیم کرده است.